وقتی والدین از هم جدا میشوند، یکی از آسیبرسانترین الگوهایی که ممکن است شکل بگیرد، استفاده از کودک بهعنوان پیغامرسان بین دو خانه است. این نقش که در روانشناسی «مثلثسازی» نامیده میشود، بار عاطفی سنگینی بر دوش کودک میگذارد. پژوهشها نشان میدهند که این الگو بیش از خود جدایی به کودکان آسیب میرساند. Dallos، Lakus، Cahart و McKenzie (2016) دریافتند که «کودکان در پاسخ به سناریوهای مثلثسازی نسبت به سناریوهای جدایی سطوح بالاتری از اضطراب نشان دادند.» اگر درباره تأثیرات استرس انتقال حضانت بیشتر میخواهید بدانید، مقاله استرس انتقال حضانت در کودکان را بخوانید.
چرا والدین جداشده از فرزندشان بهعنوان پیغامرسان استفاده میکنند؟
پس از جدایی، بسیاری از والدین ارتباط مستقیم با یکدیگر را دشوار یا دردناک مییابند. بهجای مکالمه مستقیم درباره برنامهها، هزینهها یا تصمیمات مربوط به فرزند، از کودک میخواهند پیامها را منتقل کند. Camisasca، Miragoli و Di Blasio (2019) دریافتند که «سطوح بالاتر تعارض بینوالدینی رفتارهای مثلثسازی کودکان را ترویج میکرد.» گاهی این الگو آگاهانه نیست؛ والدین ممکن است متوجه نباشند که با گفتن «به بابات بگو» یا «از مامانت بپرس» کودک را در موقعیت واسطهگری قرار میدهند.
استفاده از کودک بهعنوان واسطه پیام چه تأثیری بر سلامت روان او دارد؟
کودکی که نقش پیغامرسان را بر عهده میگیرد، با فشار مداوم برای مدیریت احساسات هر دو والد روبهروست. Dallos و همکاران (2016) در پژوهش خود دریافتند که «بسیاری از کودکان بهدلیل مشغولیت والدین با تعارض زناشویی احساس “نامرئی بودن” داشتند» و «احساس گیر افتادن در میان تعارضات و اجبار برای طرفگیری داشتند.» این کودکان اغلب اضطراب، احساس گناه و تعارض وفاداری را تجربه میکنند. Jouriles، Rosenfield، McDonald و Mueller (2014) تأکید کردند که «حتی سطوح نسبتاً پایین مشارکت در تعارض بینوالدینی میتواند برای سازگاری کودک مضر باشد.»
آیا فرزند شما در نقش پیغامرسان بین شما و همسر سابقتان قرار گرفته است؟ Samuel Ezzatilord, PhD, RCC تماس معرفی رایگان 20 دقیقهای ارائه میدهد. همین امروز وقت مشاوره بگیرید یا با شماره 604-721-0604 تماس بگیرید.
مثلثسازی چیست و چگونه کودک را درگیر تعارض والدین میکند؟
مثلثسازی فراتر از پیغامرسانی ساده است. این پویایی شامل هر وضعیتی میشود که کودک به تعارض بین دو والد کشیده شود — خواه بهعنوان جاسوس («مامانت کی اومد خونه؟»)، خواه بهعنوان حمایت عاطفی («تو که طرف منی، مگه نه؟»)، یا بهعنوان ابزار فشار. Camisasca و همکاران (2019) «احساس ذهنی کودکان از گیر افتادن در میان» را بهعنوان یکی از جنبههای مثلثسازی بررسی کردند. Schrodt و Shimkowski (2013) شناسایی کردند که «احساس گیر افتادن ممکن است بهعنوان مکانیزمی عمل کند که ارتباط همکاری والدینی را به سازگاری کودکان مرتبط میسازد.»
Lee (2002) دریافت که پرخاشگری بین والدین اثر مثبت نظام اقامت دوگانه بر سازگاری رفتاری کودکان را سرکوب میکند.
نشانههای اینکه کودک در نقش واسطه آسیب میبیند چیست؟
Borchet و همکاران (2021) هشدار دادند که «کودکانی که والدینهسازی را تجربه میکنند ممکن است در انجام تکالیف رشدی مشکل داشته باشند.» نشانههایی که باید جدی گرفته شوند شامل اضطراب یا نگرانی مفرط کودک درباره روابط والدین، احساس مسئولیت برای حل مشکلات خانوادگی، کنارهگیری از دوستان و فعالیتهای مناسب سن، بیان جملاتی مانند «نمیخوام وسطش باشم» یا تلاش برای خوشحال کردن هر دو طرف به قیمت نادیده گرفتن نیازهای خود است. Harold، Leve و Sellers (2017) تأکید کردند که «رابطه بینوالدینی و رفتارهای فرزندپروری هر کدام تأثیر قابلتوجهی بر خطر مشکلات عاطفی (درونیسازی) و رفتاری (برونیسازی) کودکان دارند.» برای اطلاعات بیشتر درباره چالشهای فرزندان در خانوادههای ایرانی-کانادایی، صفحه شکاف نسلی ایرانی-کانادایی را ببینید.
مشاوره خانواده چگونه به کاهش مثلثسازی و نقش پیغامرسانی کودک کمک میکند؟
مشاوره خانواده میتواند به والدین کمک کند الگوهای ارتباطی مستقیم و سالمی بین خود برقرار کنند تا کودک دیگر نیازی به ایفای نقش واسطه نداشته باشد. Schrodt و Shimkowski (2013) نشان دادند که «احساس گیر افتادن تنها بهعنوان میانجی ارتباط همکاری والدینی خصمانه و علائم سلامت روان ظاهر شد» — یعنی با بهبود ارتباط بین والدین، بار عاطفی کودک کاهش مییابد. از طریق رویکردهایی مانند روش Gottman و سیستمهای خانوادگی درونی (IFS)، درمانگر میتواند به والدین کمک کند کانالهای ارتباطی مستقیم ایجاد کنند، از استفاده ناآگاهانه از کودک بهعنوان پیغامرسان آگاه شوند، و فضایی امن برای کودک فراهم کنند تا احساسات خود را بدون ترس از طرفگیری بیان کند.
خانواده شما شایسته ارتباطی سالمتر است. Samuel Ezzatilord, PhD, RCC مشاوره زوج و خانواده در ونکوور و آنلاین در سراسر بریتیش کلمبیا ارائه میدهد. یک تماس رایگان 20 دقیقهای رزرو کنید یا با شماره 604-721-0604 تماس بگیرید.
توجه: نقلقولهایی که در «» آورده شدهاند ترجمه فارسی نقلقولهای عینی انگلیسی از منابع زیر هستند.
References
Borchet, J., Lewandowska-Walter, A., Połomski, P., Peplińska, A., & Hooper, L. M. (2021). The relations among types of parentification, school achievement, and quality of life in early adolescence: An exploratory study. Frontiers in Psychology, 12, 635171. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.635171
Camisasca, E., Miragoli, S., & Di Blasio, P. (2019). Children’s triangulation during inter-parental conflict: Which role for maternal and paternal parenting stress? Journal of Child and Family Studies, 28(6), 1623–1634. https://doi.org/10.1007/s10826-019-01380-1
Dallos, R., Lakus, K., Cahart, M.-S., & McKenzie, R. (2016). Becoming invisible: The effect of triangulation on children’s well-being. Clinical Child Psychology and Psychiatry, 21(3), 461–476. https://doi.org/10.1177/1359104515615640
Harold, G. T., Leve, L. D., & Sellers, R. (2017). How can genetically informed research help inform the next generation of interparental and parenting interventions? Child Development, 88(2), 446–458. https://doi.org/10.1111/cdev.12742
Jouriles, E. N., Rosenfield, D., McDonald, R., & Mueller, V. (2014). Child involvement in interparental conflict and child adjustment problems: A longitudinal study of violent families. Journal of Abnormal Child Psychology, 42(5), 693–704. https://doi.org/10.1007/s10802-013-9821-1
Lee, M.-Y. (2002). A model of children’s postdivorce behavioral adjustment in maternal- and dual-residence arrangements. Journal of Family Issues, 23(5), 672–697. https://doi.org/10.1177/0192513X02023005005
Schrodt, P., & Shimkowski, J. R. (2013). Feeling caught as a mediator of co-parental communication and young adult children’s mental health and relational satisfaction with parents. Journal of Social and Personal Relationships, 30(8), 977–999. https://doi.org/10.1177/0265407513479213
توجه: این مطلب صرفاً برای آشنایی عمومی است و ممکن است نادرستیهایی داشته باشد. تشخیص، درمان، پیشآگهی یا مشاورهٔ حرفهای، بالینی یا حقوقی نیست. خواندن آن هیچ رابطهٔ مشاور–مراجع ایجاد نمیکند. با خواندن این صفحه، با این شرایط موافقت میکنید. متن کامل سلب مسئولیت. در موارد اضطراری با ۹۱۱ تماس بگیرید.
